Wegverhalen

De verhalen achter de grote wegen van Europa

Waarom een weg werd aangelegd, wat er gebeurde en wat je moet weten voordat je hem rijdt – uitgezocht aan de hand van de bronnen onder elk verhaal.

Als de Alpenpassen dichtgaan: in de winter met de auto over de AlpenVanaf het late najaar gaan de beroemde hoge wegen een voor een dicht: de Großglockner, de Stelvio, de Furka, de Iseran. De Alpen gaan niet met ze mee dicht. Een handvol passen blijft de hele winter open, en de rest van het verkeer gaat door de berg heen, via een wegtunnel of op een autotrein.9 min lezen
Over de bevroren Oostzee: de ijswegen van EstlandIn een strenge winter bevriest de zee tussen het Estse vasteland en de eilanden zo dik dat je erover kunt rijden, en de staat zet er officiële wegen over uit. Gordels los, niet stoppen, nooit tussen 25 en 40 km/u. In de meeste recente winters was er alleen helemaal geen ijsweg.9 min lezen
In de winter naar de Noordkaap: het konvooi over de E69In de zomer kun je de E69 op elk uur van de dag tot het eind van de weg op het plateau van de Noordkaap rijden. In de winter wordt het laatste stuk vanaf de afslag naar Skarsvåg in konvooi achter een sneeuwschuiver gereden, op vaste tijden, en op slechte dagen helemaal niet. Zo werkt het.9 min lezen
Met de auto op noorderlichtjacht vanuit TromsøTromsø ligt midden in de poollichtzone, maar de lichten van de stad wissen een groot deel van de hemel uit. Op een heldere winteravond rijden mensen daarom over de bruggen naar Kvaløya, of oostwaarts over de E8 richting Lyngen en Finland. De weg is de helft van de jacht.7 min lezen
De Teideweg: een rit door de caldera van Las CañadasVanaf de warme noordkust van Tenerife klimt de TF-21 door dennenbos naar een vulkaankrater van zo'n 16 kilometer lang, langs de Roques de García tot aan de voet van de hoogste berg van Spanje. In de winter kan sneeuw de weg afsluiten.8 min lezen
De Atlantische Oceaanweg: acht kilometer over de scherenEen wegendirecteur dacht dat hij nooit genoeg zou opbrengen om de tolgaarders te betalen. Hij werd met één stem verschil goedgekeurd, door twaalf orkanen heen gebouwd en vijf jaar te vroeg afbetaald. Bij storm slaat de zee er nog altijd overheen.6 min lezen
De Deltawerken: de weg over het antwoord op de rampIn één nacht in 1953 kwamen in Nederland 1.836 mensen om in het water. Het antwoord was de zee buiten Zeeland te sluiten – en, na een strijd over oesters, getij en geld, één deur open te laten.6 min lezen
Deutsche Alpenstraße: de weg die de nazi's nooit afmaaktenBeierse toerismebureaus droomden er eind jaren twintig van. Hitler maakte er in 1933 een prestigeproject van, de oorlog legde het in 1939 stil en het plan werd nooit voltooid. Nu is het een bewegwijzerde vakantieroute van het Bodenmeer naar de Königssee.8 min lezen
Trollstigen: elf haarspeldbochten de trollenladder opEeuwenlang was het een pad waar koeien in de waterval stortten. In 1916 werd aan de weg begonnen, in juli 1936 opende de koning hem. Negentig jaar later is de berg erboven het probleem.7 min lezen
De kustweg van Amalfi: een richel uitgehakt in een rotswandHij werd in 1853 geopend op de verjaardag van een Bourbonkoning en naar hem vernoemd. Nu is hij zo krap dat auto's afhankelijk van hun kenteken om beurten mogen rijden – en in 2021 sneed een aardverschuiving Amalfi in tweeën.5 min lezen
North Coast 500: de roadtrip die werd bedachtIn 2015 voegde een liefdadigheidsorganisatie de wegen in het hoge noorden van Schotland samen tot één lus van 516 mijl en gaf die een naam. Tien jaar later is de route bijna £100 miljoen per jaar waard – en de meeste bewoners zien de schade die hij aanricht.5 min lezen
Stelvio: de keizersweg over de AlpenOostenrijk legde hem aan zodat zijn legers Milaan konden bereiken zonder door Zwitserland te hoeven. In 1915 werd hij frontlinie, in 1953 een Giro-legende en in 2025 bestond hij tweehonderd jaar.6 min lezen
Furka, Grimsel en Susten: drie Zwitserse passen, een gletsjer en James BondTwee ervan werden in de 19e eeuw voor het leger aangelegd; de derde was de eerste Zwitserse alpenweg die speciaal voor auto's werd gebouwd. Onderweg: een leeg hotel, een hospitium onder het water van een meer en een gletsjer die zich bijna twee kilometer heeft teruggetrokken.5 min lezen
De Grote Dolomietenweg: aangelegd voor soldaten en hotelgasten, daarna frontlinieOostenrijk wilde er artillerie overheen vervoeren, een hotelier uit Meran wilde er automobilisten mee binnenhalen, en zes jaar na de opening in 1909 liep de oorlog tussen Italië en Oostenrijk-Hongarije er dwars overheen.6 min lezen
Großglockner: de weg die Oostenrijk naar de gletsjer aanlegdeIngenieur Franz Wallack ontwierp hem, gouverneur Franz Rehrl drukte hem door, en met maximaal vierduizend man werd hij in vijf jaar aangelegd. In augustus 1935 ging hij open – en de gletsjer aan het eind ervan valt nu uiteen.4 min lezen
Transalpina: de Koningsweg waarover niemand het eens isDe hoogste weg van Roemenië was een herderspad, een koninklijk project en zeventig jaar grind voordat hij werd geasfalteerd – en elke bron vertelt zijn geschiedenis net iets anders.5 min lezen
Transfăgărășan: de weg die Ceaușescu over de bergen liet aanleggenGenietroepen van het leger bliezen hem in vierenhalf jaar dwars door de Făgăraș, voor een oorlog die nooit kwam. Een halve eeuw later is het een van de grote routes van Europa, maar wel een die alleen 's zomers berijdbaar is.6 min lezen
Vršič: de weg die Russische krijgsgevangenen over de Julische Alpen aanlegdenIn 1915 had het Oostenrijks-Hongaarse leger een bevoorradingsweg naar het Sočafront nodig die ook in de winter bruikbaar was, en het liet die door krijgsgevangenen aanleggen. Lawines kostten honderden van hen het leven. Een houten kapel langs de weg houdt de herinnering aan hen levend.6 min lezen